Recruitment marketing: van vacaturetekst tot funnel

Gepubliceerd op 6 juli 2025 · Erwin Retel · Bijgewerkt op 2 november 2026

Je hebt een vacature online gezet, er komen honderdtwintig sollicitaties binnen en er zit niemand tussen die je wilt spreken. Een week later staat er een andere vacature live die drie reacties oplevert, waarvan twee goed. De eerste vacature voelde als succes, de tweede als probleem. Kijk je naar wat je ermee bereikt, dan is het precies andersom.

Recruitment marketing gaat over dat verschil. Je gebruikt technieken uit de marketing om de juiste mensen naar je vacature te krijgen, en je meet wat er onderweg gebeurt. Volume is daarbij geen doel. Ik heb jarenlang voetballers gescout met data, en daar leerde ik dat een lange lijst je weinig zegt. Het gaat erom of de goede namen erop staan. In werving werkt het net zo.

Deze gids loopt de hele keten door, van de eerste klik tot de aanname. Bij elk onderdeel vind je een link naar een blog dat dieper gaat.

Inhoud

De funnel als kapstok

De recruitment funnel beschrijft alle stappen van bereik tot aanname: bereik, interesse, sollicitatie, selectie, aanbod en start. Op elke overgang valt een deel van de mensen af. Dat hoort zo. Je wilt alleen weten waar het meer is dan je verwacht, want daar zit je lek.

Je rekent per stap de conversie per processtap uit: het aantal kandidaten in stap n+1 gedeeld door het aantal in stap n. Doe dat per kanaal. Een jobboard dat veel sollicitaties levert maar bijna niemand door de eerste selectie krijgt, kost je vooral leestijd. Een kleine nichesite met weinig bereik maar een hoge doorstroom verdient vaak meer budget dan hij krijgt.

Een fictief voorbeeld maakt het concreet. Stel, je werft klantenservicemedewerkers via twee kanalen. Kanaal A levert 400 sollicitaties op, waarvan 40 door de eerste selectie komen en 4 een contract tekenen. Kanaal B levert 60 sollicitaties op, waarvan 24 door de selectie komen en 5 tekenen. Kanaal A ziet er in je maandrapport beter uit. Kanaal B heeft een doorstroom van 40 procent na de eerste selectie tegen 10 procent bij A, levert meer aannames op en kost je recruiters een fractie van de leestijd. Zonder conversie per stap had je het budget van B naar A geschoven.

Vergelijk je cijfers in eerste instantie met je eigen historie. Benchmarks van anderen zijn alleen bruikbaar als je weet hoe ze gemeten zijn, en dat weet je zelden. In Funnelanalyse: vind het lek in je wervingsproces staat stap voor stap hoe je de conversies uitrekent en een lek vindt. De bredere KPI-kant lees je in de pillar Recruitment data en metrics.

Candidate persona’s: voor wie schrijf je?

Een vacaturetekst voor “iedereen met vijf jaar ervaring” spreekt niemand aan. Een candidate persona dwingt je om één type kandidaat concreet te maken: wat drijft deze persoon, waar leest hij, wat houdt hem tegen om over te stappen en wat wil hij weten voordat hij reageert.

De beste bron daarvoor zijn mensen die het werk nu al doen. Interview er een paar die je graag opnieuw zou aannemen en vraag naar hun overstap: waarom ze kozen, wat ze twijfel gaf, waar ze de vacature zagen. Daar komt meer uit dan uit een brainstorm met de directie.

Een persona heeft pas waarde als je er keuzes mee maakt. De boodschap in je vacature en de kanalen waarop je adverteert, volgen er direct uit. Hoe je dat aanpakt, lees je in Candidate persona’s maken die je werving echt sturen.

Een persona staat niet los van je merk. De Employer Value Proposition beschrijft wat je als werkgever biedt en vraagt. De persona vertelt je welk deel daarvan voor deze doelgroep zwaar weegt. Een ontwikkelaar die vooral wil weten met welke technologie hij werkt, leest anders dan een verpleegkundige die eerst naar het rooster kijkt. Je EVP blijft hetzelfde, de volgorde en de woorden verschillen. Hoe je die EVP opstelt, lees je in Een EVP formuleren in vijf stappen.

Kanaalkeuze: jobboards, social en sourcing

De meeste teams kiezen kanalen uit gewoonte. Vorig jaar Indeed, dus dit jaar weer Indeed. Daar is niets mis mee zolang je weet wat het oplevert. Meestal weet je dat niet.

In Nederland heb je grofweg vier soorten kanalen. Brede vacaturesites en zoekmachines zoals Indeed, Nationale Vacaturebank en Werkzoeken.nl. Nichesites en vakverenigingen voor specifieke beroepsgroepen. Social media en LinkedIn, waar je ook mensen bereikt die niet zoeken. En je eigen kanalen: de carrièresite, referrals en sourcing.

Het grootste deel van de mensen die je zoekt, solliciteert niet uit zichzelf. Het Arbeidsmarktgedrag Onderzoek van Intelligence Group volgt twee keer per jaar hoe Nederlanders zoeken en welke kanalen ze gebruiken, en maakt onderscheid tussen actief en latent werkzoekenden. Een latent werkzoekende staat open voor iets nieuws, maar kijkt niet op vacaturesites. Die bereik je met content en gerichte benadering. Daarover gaat Latent werkzoekenden bereiken: wie niet zoekt, leest wel.

Voor de keuze zelf kijk je naar source of hire en naar quality of hire per kanaal. Een kanaal dat goedkoop sollicitaties oplevert maar mensen die binnen een jaar vertrekken, is duur. Arbeidsmarktdata van bijvoorbeeld Jobdigger of de spanningsindicatoren van UWV helpen je inschatten hoe moeilijk een vacature is voordat je budget verdeelt. Het hele afwegingskader staat in Je kanaalmix bepalen met data in plaats van gewoonte.

Programmatic job advertising

Bij programmatic job advertising koop je advertentieruimte niet meer per jobboard in, maar laat je software het budget verdelen op basis van prestaties. Platforms als Appcast en Joveo zetten je vacatures op een netwerk van sites, kijken welke sites kliks en sollicitaties opleveren en schuiven het geld daarheen. Joveo noemt sturing op cost per applicant en cost per hire expliciet als werkwijze.

Het werkt het best bij volume: veel vergelijkbare vacatures, veel sollicitaties, genoeg data om van te leren. Voor die ene senior controller levert een algoritme weinig op, omdat het te weinig signalen krijgt.

Let op waar je op stuurt. Een systeem dat leert op cost per applicant zoekt goedkope sollicitaties, niet goede. Wil je kwaliteit, koppel dan ATS-data terug zodat het systeem weet welke sollicitanten doorstroomden. Prijzen noem ik hier bewust niet: die verschillen per contract en per markt, dus vraag ze op bij de leverancier. De werking, de valkuilen en wanneer het loont, lees je in Programmatic job advertising uitgelegd.

De vacaturetekst

De vacaturetekst is de plek waar de meeste kandidaten afhaken of doorklikken. Toch schrijven veel teams hem als een eisenlijst: tien bullets met wat de kandidaat moet hebben en drie regels over wat hij krijgt.

Draai het om. Begin met wat iemand gaat doen en bereiken, met wie hij werkt en wat het oplevert. Lou Adler, auteur van Hire With Your Head, noemt dat performance-based hiring: je beschrijft de prestaties in plaats van de eisen. Wie zich in de taken herkent, reageert. Wie aan één diploma-eis niet voldoet maar het werk prima kan, haakt niet meer af.

Zet ook de minder leuke kanten erin. Een realistic job preview laat eerlijk zien hoe het werk is, bijvoorbeeld door een teamlid te laten vertellen wat het lastigste aan de rol is. Je krijgt dan minder sollicitaties van mensen die na drie maanden ontdekken dat het niets voor hen is.

De opbouw, met voorbeelden, staat in Een vacaturetekst die de juiste mensen aantrekt. Wil je hulp van software, lees dan Vacatureteksten verbeteren met tools als Textio en Datapeople.

Salaris in de vacature en de loontransparantierichtlijn

Kandidaten willen weten wat ze verdienen voordat ze tijd in een gesprek steken. Binnenkort is dat ook geen keuze meer. De EU-richtlijn loontransparantie (2023/970) verplicht werkgevers om sollicitanten vóór het gesprek te informeren over het beginsalaris of de salarisschaal. Vragen naar het huidige of eerdere salaris mag dan niet meer.

De stand van zaken in Nederland (peildatum november 2026): de implementatiedeadline van 7 juni 2026 is verstreken, het kabinet diende in mei 2026 een wetsvoorstel in bij de Tweede Kamer en de beoogde ingangsdatum van 1 januari 2027 lijkt niet haalbaar. Kijk voor de actuele status op de pagina van de Rijksoverheid en de tekst van de richtlijn.

Je hoeft niet op de wet te wachten. Zet de schaal nu al in de vacature en schrap de salarisvraag uit je intake en je formulieren. Dan ben je klaar als de wet ingaat, en je zegt kandidaten meteen of het de moeite waard is. Wat dit praktisch betekent, staat in Salaris in de vacature: wat de loontransparantierichtlijn van je vraagt.

Taal en inclusie

Woorden filteren al voordat jij een cv ziet. Een vacature die vraagt om een “jonge, dynamische collega” sluit oudere kandidaten uit en is in strijd met de Wet gelijke behandeling op grond van leeftijd bij de arbeid, tenzij je een objectieve rechtvaardiging hebt. Hetzelfde geldt voor termen als “jong team” of “starter” zonder reden, en voor een maximumleeftijd. Gebruik genderneutrale functietitels; de Wet gelijke behandeling van mannen en vrouwen verbiedt onderscheid bij werving.

Naast de juridische grens is er de vraag wie zich aangesproken voelt. Textio analyseert vacatureteksten op taal die bepaalde groepen afschrikt en stelt andere formuleringen voor. Datapeople meet welke teksten tot betere sollicitanten leiden. Beide komen uit de Verenigde Staten, dus test eerst hoe goed ze met Nederlandse teksten overweg kunnen. Een simpele toets die je zelf kunt doen: laat de tekst lezen door twee collega’s die niet op de doelgroep lijken en vraag wat hen zou tegenhouden.

Voor de bredere aanpak verwijs ik naar de pillar Inclusief werven.

Het sollicitatieformulier en je eigen site

Je kunt alles goed doen tot de klik op “solliciteer” en dan de helft kwijtraken. De drop-off rate meet welk deel van de kandidaten een sollicitatie start maar niet afrondt. Een hoge score wijst vaak op een te lang formulier of een verplicht account.

Elke vraag die je toevoegt, moet je kunnen verdedigen. Ook de AVG vraagt dat: je verzamelt alleen gegevens die je nodig hebt. Vraag in de eerste stap naar contactgegevens, een cv of LinkedIn-profiel en hooguit één inhoudelijke vraag. Alles daarna kan in het gesprek. Meer daarover in Het sollicitatieformulier: elke extra vraag kost je kandidaten.

De carrièresite is je eigen kanaal. Kandidaten zoeken daar antwoorden op vier vragen: welk werk, met welk team, voor welk salaris en hoe gaat het proces. De apply rate laat zien hoeveel bezoekers van een vacaturepagina solliciteren. Hoe je dat verbetert, lees je in Je carrièresite: wat kandidaten zoeken en waar ze afhaken. De merkkant, met EVP en reviews, staat in de pillar Employer branding.

KPI’s: wat je meet en wat je ermee doet

Meet wat ertoe doet, niet wat telbaar is. In recruitment marketing zijn kliks en sollicitaties het makkelijkst te tellen, en daarom staan ze in elk dashboard. Ze zeggen alleen weinig over het resultaat.

Deze vijf metrics geven samen een eerlijk beeld. Per metric staat de formule uit onze KPI-bibliotheek.

Metric Formule Wat het je vertelt
Cost per click advertentiekosten / aantal kliks Hoe duur je bereik is
Cost per applicant kanaalkosten / sollicitaties uit kanaal Hoe duur een sollicitatie is, zonder iets over kwaliteit
Apply rate sollicitaties / unieke bezoekers vacature × 100% Of je vacaturepagina overtuigt
Drop-off rate (gestart - afgerond) / gestart × 100% Of je formulier mensen wegjaagt
Source of hire hires uit kanaal / totaal hires × 100% Welk kanaal mensen oplevert die je aanneemt

Leg cost per applicant altijd naast de conversie verder in de funnel en naast cost per hire. Een kanaal met een lage prijs per sollicitatie en een lage doorstroom kan per aanname duurder zijn dan een kanaal dat het omgekeerde laat zien. Hoe je cost per hire netjes uitrekent, staat in Cost per hire berekenen: welke kosten tellen mee?. Waarom je een KPI eerst toetst voordat je erop stuurt, lees je in Meet wat ertoe doet, niet wat telbaar is.

Tools, methodieken en regels op een rij

Tools. Voor programmatic: Appcast en Joveo. Voor recruitment marketing en carrièresites: Radancy, Phenom, Teamtailor en Homerun. Voor vacatureteksten: Textio en Datapeople. Voor arbeidsmarktdata: Intelligence Group en Jobdigger. Werkgeversreviews: Glassdoor. Het volledige overzicht staat onder CRM en recruitment marketing.

Methodieken. Recruitment funnel, candidate persona, performance-based hiring, realistic job preview en de Employer Value Proposition.

Wetgeving. Loontransparantie, Wgbl, WGB m/v, Awgb en de AVG.

Stappenplan voor je volgende campagne

  1. Schrijf of herzie de candidate persona voor deze rol, op basis van gesprekken met mensen die het werk nu doen.
  2. Kies twee of drie kanalen op basis van source of hire en quality of hire uit je eigen historie, niet op gewoonte.
  3. Schrijf de vacature vanuit taken en resultaten, met salarisschaal en een eerlijk beeld van de lastige kanten.
  4. Check de tekst op leeftijds- en gendertaal.
  5. Kort het formulier in tot wat je in de eerste stap nodig hebt.
  6. Meet per kanaal de conversie per stap en kijk na twee weken waar het lekt.
  7. Verschuif budget naar het kanaal dat aannames oplevert, niet sollicitaties.

Veelgestelde vragen

Wat is recruitment marketing?

Recruitment marketing is het toepassen van marketingtechnieken om kandidaten aan te trekken: doelgroep bepalen, boodschap kiezen, kanalen inzetten en meten wat het oplevert. Het loopt van het eerste bereik tot het moment dat iemand solliciteert.

Wat is het verschil tussen recruitment marketing en employer branding?

Employer branding bouwt aan het beeld dat mensen van je als werkgever hebben, op de lange termijn. Recruitment marketing zet dat beeld in voor concrete vacatures en campagnes. Ze hebben elkaar nodig: zonder merk heeft je campagne weinig te vertellen, zonder campagne bereikt je merk de juiste mensen niet op het juiste moment. Zie de pillar Employer branding.

Moet ik het salaris in de vacature zetten?

De EU-richtlijn loontransparantie verplicht werkgevers om sollicitanten vóór het gesprek te informeren over het beginsalaris of de schaal. In Nederland is de wet nog niet van kracht (peildatum november 2026). Doe het nu al: het scheelt gesprekken die op salaris stuklopen en je bent klaar als de wet ingaat.

Wanneer loont programmatic job advertising?

Bij volume: veel vergelijkbare vacatures en genoeg sollicitaties om het systeem te laten leren. Voor losse, specialistische functies levert het weinig op. Stuur niet alleen op cost per applicant, maar koppel ATS-data terug zodat kwaliteit meetelt.

Welke KPI’s horen bij recruitment marketing?

Minimaal cost per applicant, apply rate, drop-off rate en source of hire, aangevuld met conversie per stap en quality of hire per kanaal. De eerste vier tellen activiteit, de laatste twee laten zien of die activiteit goede mensen oplevert.

Bronnen

Alle artikelen in Recruitment marketing